Nasza Loteria - pasek na kartach artykułów

Fasolowe żniwa w Dolinie Dunajca. Nawałnice i gradobicie zniszczyły wiele upraw. Rolnicy ratują się sprzedając jeszcze zielone nasiona

Paweł Chwał
Paweł Chwał
Dolina Dunajca wciąż nazywana jest zagłębiem fasoli, choć uprawą tej rośliny z roku na rok zajmuje się coraz mniej rolników
Dolina Dunajca wciąż nazywana jest zagłębiem fasoli, choć uprawą tej rośliny z roku na rok zajmuje się coraz mniej rolników Paweł Chwał
Dolina Dunajca w okolicach Tarnowa to nie tylko atrakcyjne widokowo i turystycznie tereny, ale również idealne miejsce do uprawy fasoli odmiany Piękny Jaś. Rozpoczęły się już zbiory tej bogatej zwłaszcza w magnez i smacznej rośliny strączkowej, po którą sięga wielu entuzjastów rodzimej kuchni. Tegoroczne fasolowe żniwa na części plantacji trzeba było przyspieszyć z powodu nawałnic i gradobicia. Te zniszczyły bowiem wiele upraw.

Fasolowe zagłębie pod Tarnowem

W Dolinie Dunajca panują doskonałe warunki naturalne do uprawy fasoli. Plantacje położone są dość nisko, często w niewielkiej odległości od rzeki, dzięki temu pola osłonięte są od wiatru, na który roślina jest bardzo wrażliwa. Ponadto poranne mgły wiosną i jesienią ograniczają gwałtowną zmianę temperatury pomiędzy dniem i nocą.

Nie bez znaczenia jest również przekazywana z pokolenia na pokolenie wiedza i umiejętności tutejszych rolników, którzy potrafią tak prowadzić uprawy, aby przynosiły one jak najlepsze zbiory. Zarówno na plantacjach tradycyjnych (tyczki drewniane), jak i przy uprawie szpalerowej (wsporniki podtrzymujące druty) wykonuje się pielenie ręczne, a w nielicznych gospodarstwach mechaniczne w międzyrzędziach.

Zbiór dojrzałej fasoli przypada zazwyczaj na przełom września i października. W tym roku wielu plantatorów pod Tarnowem zmuszonych zostało go przyspieszyć, aby ratować się przed stratami, spowodowanymi przez gwałtowne burze, które kilkukrotnie przetoczyły się przez region. Największe szkody ponieśli rolnicy w gminach Zakliczyn, Pleśna i Gromnik. Do sprzedaży trafiła fasola świeża, jeszcze zielona, której cena była atrakcyjna i wynosiła od 15 do 20 zł za kilogram.

- Przewagą takiej fasoli nad wysuszoną, białą jest to, że można ją zamrozić, aby później sięgać po nią do przygotowywania na przykład pysznych zup - mówi Eugeniusz Tadel, kierownik Powiatowego Zespołu Doradztwa Rolniczego w Tarnowie.

Gorąco zachęca do tego, aby w ten sposób pomóc poszkodowanym przez nawałnice producentom tego popularnego w regionie warzywa. Jest ich już niestety coraz mniej.

Fasolę trzeba zbierać i łuskać ręcznie, ewentualnie przy pomocy starych młynków i wialni, co sprawia, że nawet w tym fasolowym zagłębiu z każdym rokiem ubywa rolników uprawiających "Pięknego Jasia".

- Kiedyś fasola była sadzona u nas powszechnie. Teraz jest to już niestety zanikowa uprawa. Głównym tego powodem jest brak rąk do pracy. Fasola wymaga bowiem dużej troski i nakładu pracy, a dodatkowo jest bardzo wrażliwa na warunki atmosferyczne. Młodzi wolą łatwiejszy i pewniejszy zarobek - dodaje Jan Czaja ze stowarzyszenia Grupa od Rolnika.

Przybywa kukurydzy oraz pól obsianych rzepakiem i soją

Fasolowe pola zastępują uprawy kukurydzy, rzepaku, a także coraz popularniejszej pod Tarnowem soi. Pojawiają się także pola słonecznikowe – na olej, a także odmiany na kwiaty.

Na twardą, nadającą się do dłuższego przechowywania, fasolę trzeba będzie poczekać do października. Rośliny najpierw są podcinane na polach i w naturalny, kontrolowany sposób wysychają. Dojrzałe strąki zbierane są etapowo, a następnie łuskane. Nasiona fasoli przechowywane są najczęściej w przepuszczalnych dla powietrza workach jutowych w pomieszczeniach czystych, przewiewnych oraz wolnych od szkodników i obcych zapachów.

Za kilogram fasoli dojrzałej, już wysuszonej trzeba zapłacić ok. 30 zł.

Piękny Jaś wyróżnia się dużymi nasionami, cienką i miękką skórką oraz krótkim czasem gotowania. Fasola ta zawiera więcej magnezu niż uprawiana gdzie indziej (80 mg/kg), co wynika z wysokiej zawartości tego pierwiastka w tutejszej glebie.

W 2011 r. fasola Piękny Jaś z Doliny Dunajca została wyróżniona oznaczeniem Chronionej Nazwy Pochodzenia. Uprawnienia do produkcji fasoli z oznaczeniem ChNP mogą otrzymać jedynie rolnicy uprawiający ją na obszarze 11 gmin leżących w dolinie rzeki Dunajec. Są to patrząc od południa na mapie: Gródek nad Dunajcem (powiat nowosądecki), Czchów (powiat brzeski), Zakliczyn, Pleśna, Wojnicz, Tarnów, Wierzchosławice, Radłów, Żabno i Wietrzychowice oraz Gręboszów (powiat dąbrowski) w województwie małopolskim.

Oto najlepsze miasta do życia w Polsce

od 16 lat

Dołącz do nas na Facebooku!

Publikujemy najciekawsze artykuły, wydarzenia i konkursy. Jesteśmy tam gdzie nasi czytelnicy!

Polub nas na Facebooku!

Kontakt z redakcją

Byłeś świadkiem ważnego zdarzenia? Widziałeś coś interesującego? Zrobiłeś ciekawe zdjęcie lub wideo?

Napisz do nas!

Polecane oferty

Materiały promocyjne partnera
Wideo
Wróć na tarnow.naszemiasto.pl Nasze Miasto